Chciałoby się rzec, że zasada jest prosta. Co kraj, to obyczaj. Generalnie rzecz ujmując nie ma kłamstwa w tym stwierdzeniu. Ale nie trzeba kłamać, by nie powiedzieć całej prawdy. Prawda jest brutalna, gdyż stawia nas przed koniecznością poznania wielu zawiłości, które nie zawsze są logiczne. Więc każdy kraj ma pewne wspólne dla wszystkich regionów określenia oznaczające klasy win. Problem polega na tym, że im dalej w las tym gęstsze drzewa. Nieomalże każda apelacja (region) charakteryzuje się dodatkowymi normami wyznaczającymi jakość, miejsce pochodzenia i inne czynniki nakazywane lub dozwalane przez lokalne prawo. Postaramy się w przystępny sposób wytłumaczyć te zawiłości. Pragniemy zaznaczyć, iż w tym miejscu nie omówimy szczegółowo każdego systemu klasyfikacji, więcej na ten temat w dziale Regiony W tym miejscu zależy nam na pokazaniu cząstki pewnej wiedzy i schematów układania sobie tej jakże wdzięcznej wiedzy.

Z całą pewnością osoba zabierająca się za lekturę pozycji na temat wina może być przerażona. Nagromadzone słownictwo, dziwne nazwy regionów, które ciężko wymówić, nie mówiąc już o rozumieniu dlaczego jest tak a nie inaczej.

W gruncie rzeczy powstanie klasyfikacji ma na celu usystematyzowanie pewnej wiedzy. Chodzi o porządek. Klasyfikacja nie stanowi tylko o pewnym poziomie cenowym wina (choć często jest i tak). Jest określeniem jego jakości. Przykład: Można powiedzieć, że wina z regionu Bordeaux są dobre. To dosyć ogóle pojęcie, gdyż winnice Bordaux zajmują ok. 115 tys. hektarów, w obrębie których terroir znacznie się różni. Dlatego można określać coraz „głębiej”. Czyli mówiąc lubię wina z Margaux, mówimy, że z regionu Bordaux szczególne upodobanie mają dla nas parcele położone w obrębie okręgu Margaux. To nie koniec. Idziemy głębiej. Dodatkowa klasyfikacja jak np.: Grand Cru Classe lub Premiere Grand Cru Classe określa „grupę” win, do której należy już konkretna posiadłość z której trafiają na nasz stół butelki wina, czyli Chateau. Więc stwierdzenie „Lubię Premiere Grand Cru Classe” oznacza w praktyce, że chodzi o pewną grupę win, które zostały zaliczone do klasy „Premiere Grand Cru”. I tak coraz głębiej. Wraz ze zmianą regionu ta klasyfikacja się zmienia, tym bardziej sytuacja zmienia się w każdym kolejnym państwem, ponieważ apelacja we Francji to Appellation d’Origine Controlee, czyli A.O.C. We Włoszech już jest D.O.C. – Denominacione Origine Controlata. W grę wchodzą po prostu różnice językowe (choć nie tylko).

Dla pewnego usystematyzowania wiedzy można powiedzieć, że większość państw starego świata produkujących wino stosuje trójstopniowy podział jakości win.

* Wina stołowe – sprawa wcale nie jest oczywista, gdyż nie zawsze są to wina najgorsze jakościowo, choć większość z nich to właśnie takie wina. Generalnie w przypadku win stołowych nie jest ważna wydajność z hektara, gęstość nasadzenia, region produkcji czy używane szczepy. Czasem producenci wchodzą w tą kategorię win, ponieważ nie mieszczą się w normach prawnych stosowanych w kraju, lecz robią wina wybitne. Jednak znakomita większość tych win, to wina które plasują się w najniższej kategorii jakościowej. Niektóre wina stołowe na etykietach zawierają informację, iż wino powstało z winogron zebranych w krajach Unii Europejskiej.

* wina regionalne – są to wina, które nie zostały dopuszczone do kategorii win apelacyjnych. W tym przypadku jest jasno powiedziane w jakich granicach powinna zamykać się winnica by była wliczona w poczet win regionalnych i by na etykiecie mogła zostać umieszczona nazwa regionu. I w tym przypadku możemy znaleźć wielu producentów wina, którzy ograniczają wydajność z hektara i robią rewelacyjne wina, które nie wchodzą w skład win apelacyjnych. Najczęstszym powodem jest stosowanie szczepów, które nie są tradycyjne dla danego terroir.

* wina z apelacji – czyli to co najlepsze (teoretycznie). W tym miejscu lokalne prawo winiarskie określa i normuje wszystkie szczegóły związane z uprawą winorośli, odmianami szczepów, wydajnością, nasadzeniem, miejscem uprawy oraz sposobem winifikacji. Wina apelacyjne, to takie, które w oczach prawa winiarskiego spełniają wszystkie niezbędne normy.

Więcej informacji na poziomie tak bardzo ogólny może tylko namieszać w tym temacie. Pozostałe, bardziej szczegółowe informacje znajdziecie w dziale Regiony. Pozostaje nam tylko mieć nadzieję, że powyższy opis nie zniechęca Was do rozpoczęcia swojej przygody z winem.